MISTRZ ZE STACJI WROCŁAW GŁÓWNY

Napisał: Jacek Żemantowski
(tygodnik "Sportowiec" 1977)

W historii szachów notowano wiele niezwykłych wydarzeń, ale to, co się stało w ostatnich dniach lutego w Piotrkowie Trybunalskim, wprowadziło znawców w osłupienie. Tytuł mistrza Polski zdobył RYSZARD SKROBEK, zawodnik niemal zupełnie nieznany kibicom, klasyfikowany dopiero na trzydziestym miejscu w krajowym rankingu. Wielokrotni olimpijczycy, arcymistrz, mistrzowie międzynarodowi, docenci, adiunkci, matematycy, inżynierowie, ludzie, który strawili na studiowaniu tego tematu po dwadzieścia lat, musieli się ugiąć przed atakiem skromnego kolejarza z Wrocławia...

Ostatnia runda. Skrobek gra białymi przeciwko Schinzlowi z Polonii Warszawa. Obrona francuska. Skrobek rezygnuje z natarcia, mimo że do tej pory grał bezkompromisowo i brzydził się remisami. Przyjmuje wariant wymienny i po zaledwie 12 posunięciach zgadza się z przeciwnikiem na remis. W ten sposób osiągnął łącznie w turnieju 9,5 pkt. i ... czeka na rezultat partii Sznapika z Doboszem. Jeśli Sznapik wygra, za kilka dni dojdzie do dodatkowego meczu o pierwsze miejsce. jeśli zremisuje - mistrzem będzie, aż trudno uwierzyć - Skrobek.

Opuszczamy salę gier, zamykamy się we dwóch w jednym z sąsiednich pokojów, będziemy rozmawiać w cztery oczy.

- Dlaczego grając białymi odstąpił pan od swojej zasady i zaryzykował mecz dodatkowy?
- To nie ryzyko. To szansa na wyrwanie się na kilka dni z Wrocławia, oderwania od szarej rzeczywistości, porządne pogranie w szachy. Tego mi właśnie tak bardzo brakuje...
- Czym się pan we Wrocławiu zajmuje?
- Pracuję fizycznie na dworcu głównym. Jestem elektromonterem. Robię normalnie, jak wszyscy, osiem godzin, potem wracam do hotelu.
- Jak to?
- Po prostu od wielu lat mieszkam w hotelu robotniczym PKP przy ul. Rejtana. Początkowo mieszkaliśmy w pięciu, teraz jest nas w pokoju trzech. Współlokatorzy mili, też robotnicy. Ale szachów nie próbują.
- Ile pan ma lat? Jak się zaczęła przygoda z szachami?
- Urodziłem się w 1951 roku w Oleśnicy. Rodzice, pochodzący z piotrkowskiej wsi, po powrocie z przymusowych robót w Niemczech osiedlili się właśnie w tym mieście. Ojciec wcześnie umarł, matka wychowywała mnie i dwie siostry. Jest też robotnicą, pracuje fizycznie w ZNTK. Nauczyłem się grać w drugiej klasie Technikum Kolejowego we Wrocławiu. Przez pięć lat dojeżdżałem do szkoły codziennie pociągiem, miałem sporo czasu na myślenie. Trafiłem na wspaniałego nauczyciela, profesora Aleksego Aksiuczyca. To on odsłonił przede mną świat szachowy, zapisał do A-klasowego klubu Pogoń Oleśnica.

Zabytkowy budynek byłego hotelu robotniczego na ul. Rejtana we Wrocławiu

- Słyszałem, że na szersze wody wypłynął pan dzięki prasie...
- Poniekąd. Byłem wiernym czytelnikiem "Chłopskiej Drogi", gazety, w której mistrz Stefan Witkowski prowadził kącik szachowy. Wysyłałem systematycznie rozwiązania zadań i pewnego dnia zostałem zaproszony do ogólnopolskiego turnieju tych czytelników, którzy mieli najwięcej trafień. Grało 14 osób, zająłem pierwsze miejsce. Potem, gdy zacząłem pracować we Wrocławiu, przeniosłem się do klubu Hetman. W latach 1974 i 1975 zdobyłem tytuł mistrza Polski kolejarzy. Grali w tych turniejach nie tylko tacy prawdziwi kolejarze jak ja, ale też członkowie kolejowych klubów, mistrzowie szachowi. Moje tytuły uznano za sukces.
- I co dalej?
- Grając w pierwszej lidze dobrałem się do skóry kilku znanym szachistom, zrobiłem niezły wynik (II szachownica, wynik 6,5p. z 11 - przyp. Vistula). Wytypował mnie więc Polski Związek Szachowy na turniej międzynarodowy do Hradec Kralove w styczniu 1977 roku. Zająłem tam pierwsze miejsce (7,5p. z 11 - przyp. Vistula) przed Czechem Jirim Nunem i Węgrem Laszlo Sapi, zdobyłem normę na tytuł mistrza międzynarodowego. No i wkrótce przyjechałem tu, do Piotrkowa.
- Gra Pan tak bezkompromisowo i ofensywnie jak chyba nikt w kraju. Kto jest dla pana wzorem?
- Nie mogę mieć idola, gdyż nie mam dostępu do literatury fachowej. Książki Bobby Fischera nie widziałem na oczy, podobno ukazują się znakomite periodyki w Anglii i Jugosławii z zapisami najważniejszych partii i komentarzami. Tego też nie widziałem. W swojej bibliotece nie mam prawie nic. Czasem trafia mi w ręce jakieś wydawnictwo radzieckie, czytam nasz miesięcznik "Szachy". Połknąłbym wszystko, tylko skąd wziąć?

Ryszard Skrobek

Pociągi z Piotrkowa rozwiozły uczestników mistrzostw Polski do domów. Ryszard Skrobek wrócił do robotniczego hotelu. Dziś pracuje na pierwszej zmianie, jak nie będzie zmęczony, może zajrzy do klubu.
Rozmowa z nowym mistrzem zmąciła mi spokój. Przypomniałem sobie karierę Anatolija Karpowa, aktualnego mistrza świata, do którego Skrobek jest fizjonomicznie bardzo podobny. Kiedy w dalekim Złatouście na Uralu pojawił sie talent, natychmiast wiedziano o tym w Moskwie, sam Michaił Botwinnik ściągnął ucznia "dziesięciolatki" do eksternistycznej Szkoły Mistrzów, zajął się jego edukacją. Na co może liczyć Ryszard Skrobek?

Wyniki mistrzostw Polski na rok 1977.
1. Ryszard Skrobek (Hetman Wrocław) 9,5 p.
2. Włodzimierz Schmidt (Maraton Warszawa) 9,0 p.
3. Aleksander Sznapik (Maraton Warszawa) 9,0 p. itd.

Jacek Żemantowski

-----------------

Sznapik,Aleksander (2405) - Skrobek,Ryszard (2390) [B72]
34 mistrzostwa Polski Piotrków Trybunalski (2.4), 15.02.1977
1.e4 c5 2.Sf3 g6 3.d4 cxd4 4.Sxd4 Sc6 5.Sc3 Gg7 6.Ge3 Sf6 7.Gc4 0–0 8.Gb3 d6 9.h3 Sxd4 10.Gxd4 b5 11.0–0 Gb7 12.We1 e5 13.Ge3 Sxe4 14.Sxb5 d5 15.f3 Sg3 16.Gc5

16...Sf5! 16...We8? 17.Sd6 We7 18.Sxb7 Wxb7 19.Gf2 Sh5 20.Hxd5 +-
17.Sc3 d4 18.Gxf8 Gxf8 19.Se4 Gh6 Czarne mają doskonałą rekompensatę za poświęconą jakość.
20.Hd3 Ge3+ 21.Wxe3 Sxe3 22.c3 Wc8 23.cxd4 exd4 24.h4 Gxe4 25.Hxe4 Hd6 26.f4 Wc7 27.h5 gxh5 28.We1 We7 29.Hf3 Hc5 30.f5 d3 31.Ha8+ Kg7 32.f6+ Kxf6 33.Hh8+ Kg5 34.Hg7+ Kf4 35.Hh6+ Kg3 36.Kh1 Sg4!

Czarne mogą teraz forsownie zamatować w 7 posunięć.
37.Hd2 Sf2+ 38.Kg1 Sh3+ Szybciej wygrywa 38...We2.
39.Kh1 Wxe1+ 40.Hxe1+ Sf2+ 41.Kg1 d2 0–1
Skrobek,Ryszard (2405) - Kulesza,Kamil [B50]
Polanica Zdrój 1999
1.e4 c5 2.Sf3 d6 3.Gc4 Sf6 4.d3 e6 5.Gb3 Ge7 6.0–0 0–0 7.He2 Hc7 8.Gg5 a6 9.c3 We8 10.Sbd2 Gd7 11.e5 dxe5 12.Sxe5 Sc6 13.f4 Sd5 14.Gxe7 Sdxe7

15.Sxf7! Kxf7 16.f5 Sxf5 17.Wxf5+ Kg8 18.Wxc5 Kh8 19.Wh5 e5 20.Wxh7+ 1–0

Vistula Chess Monthly

Logo Vistula