Dlaczego komputery umożliwiają oszustwa?

Poniższa partia została rozegrana w turnieju korespondencyjnym, w czasach gdy „informatyka szachowa’ dopiero raczkowała. Zawodnicy musieli analizować pozycje w tradycyjny sposób, czyli na szachownicy, korzystając ewentualnie z pomocy innych osób, co uważane było za pewną formę oszustwa, ale było bardzo rozpowszechnione. Dla ludzi większość poświęceń w tej partii to ofiary pozycyjne. Żaden człowiek nie przeliczy takiej kombinacji ani nie znajdzie jej podczas samodzielnej analizy, musi więc opierać się na intuicji. Komputery już od kilku lat potrafią znaleźć bardzo długie warianty, a dzisiaj nie ma problemu z zakupem dobrego sprzętu i oprogramowania. W szczególności partie korespondencyjne pozwalają na wykorzystanie możliwości komputera. Szachy zmieniają się chyba w niezbyt korzystnym kierunku...

Nesis. G - Anton A.
corr., 1985

Posunięcie białych

1.Gxh6! Inną możliwością było zabranie skoczka 1.♗xb4 ♗d7 2.♘xf6+ ♖xf6 3.♗xe7 ♕xe7 4.♘e5, jednak atak matowy jest bardziej malowniczy.
1...gxh6 2.Hxh6 Sf5 Siłę ataku widać po 2...♗g7 3.♕h5 ♘ed5 4.♘eg5 ♖f6 5.♕h7+ ♔f8 6.♘h4 ♘f4 7.♖f3 ♘bd5 8.♖e1 ♕e7 9.g3 i czarne muszą oddać figurę.
3.Hg6+ Gg7 Po 3...Sg7 4.Sfg5 Gxg5 5.Sxg5 Wf6 6.Hh7+ Kf8 7.Hh8+ czarne tracą materiał i dostają mata; po 3...Kh8 4.Sfg5 do akcji wkracza biała wieża Wa3-h3.
4.Sfg5 Wf6 Po odejściu 4...We8 białe matują 5.Hf7+ Kh8 6.Wh3+ Sh6 7.Wxh6+ Gxh6 8.Hh7 mat.
5.Sxf6+ Hxf6 6.He8+ Hf8 Nie pomaga 6...Gf8 7.Gxf5 exf5 i do walki włącza się wieża 8.Wg3.
7.Hh5 Hf6 7...Gh6 8.Gxf5 exf5 9.Wg3.

8.Wf3! Gh6 Czarne nie maja już czasu na dokończenie rozwoju figur, np. 8...♗d7 9.g4 ♗e8 10.♕h7+ ♔f8 11.♘xe6+ ♕xe6 12.♗xf5 ♕h6 13.♗g6+ ♔e7 14.♖e1+ ♔d6 15.♖f6+ ♔c7 16.♖e7+ ♔b6 17.♖xg7 i białe wygrywają.
9.Gxf5 exf5 Inne ruchy przegrywają hetmana 9...Gxg5 10.Gh7+; 9...Hxg5 10.Wg3.

10.Wg3! Gg7 11.We1 Gd7 12.Hh7+ Kf8

13.Se6+! Gxe6 14.Wxe6 Hf7 Przegrywa też 14...Hxe6 15.Hxg7+ Ke8 16.We3; 14...Hxd4 15.Hxf5+ Kg8 16.Wxg7+! Kxg7 17.Wg6+.

15.Wxg7! Hxg7 16.Hxf5+ Kg8 17.Wg6 1-0

Paweł Z. Kruza i Adam Umiastowski

Vistula Chess Monthly

Logo Vistula